પ્રકાશના વ્યતિકરણ (જેના કારણે તે રંગીન દેખાય છે) નું અવલોકન કરવા માટે ઓઈલ ફિલ્મની અંદાજિત જાડાઈ ....... છે.

સમતલ કાચની પ્લેટ ઉપર સમતલ બહિર્ગોળ લેન્સની બહિર્ગોળ સપાટી મૂકીને હવાની પાતળી ફિલ્મ (સ્તર) રચેલ છે. એકરંગી પ્રકાશ સાથે આ પાતળી ફિલ્મ સૌથી ઉપરની બહિર્ગોળ સપાટી અને નીચેની કાચની સપાટી પરથી થતા પરાવર્તનના લીધે વ્યતિકરણ રચના આપે છે.
વિધાન-$1$: જ્યારે પ્રકાશ હવા-કાચની પ્લેટની સપાટી પરથી પરાવર્તિત થાય છે,ત્યારે તેમાં $\pi$ જેટલો કળા તફાવત ઉદભવે છે.
વિધાન-$2$: વ્યતિકરણ ભાતનું કેન્દ્ર અપ્રકાશિત (ડાર્ક) છે.

કાચના નળાકારમાંથી તેની અક્ષને સમાંતર સમતલ પર એક પાતળી સ્લાઈસ કાપવામાં આવે છે. આ સ્લાઈસને વક્ર સપાટી નીચે રહે તે રીતે એક સપાટ કાચની પ્લેટ પર મૂકવામાં આવે છે. ઉપરથી એકવર્ણી પ્રકાશ લંબરૂપે આપાત કરવામાં આવે છે. આ સંયોજનમાંથી જોવા મળતી વ્યતિકરણની ભાત નીચેનામાંથી કયા વિધાનનું પાલન કરતી નથી?

બાયપ્રિઝમ પ્રયોગમાં,$\lambda$ તરંગલંબાઈ ધરાવતા એકવર્ણી પ્રકાશનો ઉપયોગ થાય છે. બે સુસંબદ્ધ ઉદગમો વચ્ચેનું અંતર અચળ રાખવામાં આવે છે. જો સ્લિટ અને આઈપીસ (eyepiece) વચ્ચેનું અંતર $(D)$ ને $D_{1}, D_{2}, D_{3}$ અને $D_{4}$ તરીકે બદલવામાં આવે અને અનુરૂપ માપેલ ફ્રિન્જની પહોળાઈ $z_{1}, z_{2}, z_{3}$ અને $z_{4}$ હોય,તો:

અહીં દર્શાવેલ કિસ્સામાં,બિંદુવત ઉદ્ગમ $P$ ને કારણે પડદા પર રચાતી વ્યતિકરણ ભાતનો આકાર કેવો હશે?

બાયપ્રિઝમ પ્રયોગમાં,જો તરંગલંબાઈ $\lambda_1$ વાળી $5^{\text{મી}}$ પ્રકાશિત શલાકા,તરંગલંબાઈ $\lambda_2$ વાળી $6^{\text{મી}}$ અપ્રકાશિત શલાકા સાથે સંપાત થાય,તો ગુણોત્તર $(\lambda_1 / \lambda_2)$ કેટલો થાય?